دانش پژوه دکتری قرآن و علوم (گرایش مدیریت)، جامعه المصطفی العالمیه، مجتمع آموزش عالی قرآن و حدیث، قم.
چکیده
شیطان بهعنوان یکی از مهمترین موانع در مسیر کمال انسان، با استفاده از طیف وسیعی از ابزارها و تکنیکها، تلاش میکند تا انسان را از مسیر حق منحرف کند. پژوهش حاضر باهدف تبیین الگوی شاخصهای رفتار فردی شیطان از منظر قرآن کریم، به روش توصیفی - تحلیلی و با رویکرد استنطاقی به آیات مرتبط با این موضوع پرداخته است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که شیطان با اتکا بر شناختی عمیق از انسان و نقاط ضعف او، از روشهای متنوعی برای اغوای انسان بهره میبرد. این روشها شامل وسوسه، تزیین اعمال زشت، القای امیدهای واهی، بهرهگیری از نیازهای مادی و معنوی انسان، ایجاد تردید و شک در باورهای دینی، تقویت حس خودخواهی و تکبر، و تحریک غرایز حیوانی است. شیطان با استفاده از این ابزارها، تلاش میکند تا اراده انسان را تضعیف کرده و او را به رفتارهای مخرب وادار کند. علاوه بر این، پژوهش نشان میدهد که شیطان با بهرهگیری از فرصتها و موقعیتهای مختلف، تلاش میکند تا بر تصمیمگیریهای خرد و کلان انسان تأثیر گذاشته و او را به سمت نافرمانی و سرپیچی از فرامین مدبر کلان نظام هستی سوق دهد. شیطان با ایجاد تفرقه و اختلاف بین کارکنان، تلاش میکند تا وحدت و انسجام سازمان را از بین ببرد و با القای حس ناامیدی و یأس، انسان را از تلاش برای رسیدن به اهداف عالی و کمالات معنوی باز دارد. در نهایت، پژوهش حاضر با ارائه الگوی جامع از شاخصهای رفتار فردی شیطان، به شناخت بهتر شیوههای نفوذ شیطان در زندگی فردی و سازمانی انسان و راهکارهای مقابله با آن کمک میکند. شناخت این الگو، میتواند به مدیران و کارکنان سازمان کمک کند تا با آگاهی بیشتر در برابر تهدیدات شیطانی مقاومت کرده و مسیر کمال و سعادت و شکوفای را به شکل مطلوب طی کنند.
)